Özet
A) SOLE TRADER — Sole trader serbest çalışan bir kişidir; kişi ile işletme, limited company gibi ayrı tüzel kişilikler değildir. Sahibi iş kararlarını verir ve vergiden sonra kâr kendine kalır; kişi iş borçlarından/yükümlülüklerinden şahsen sorumludur. B) LIMITED COMPANY — Limited company ayrı bir tüzel kişiliktir; direktör(ler) tarafından yönetilir. Şirket finansları ile kişisel finanslar uygun şekilde ayrı tutulmalıdır; direktörlerin yasal ve beyan (filing) sorumlulukları vardır. Bir şirketin normalde Corporation Tax sorumlulukları bulunur; Companies House beyan gereklilikleri HMRC vergi gerekliliklerinden ayrıdır. C) HANGİ YAPI? — Kullanıcıların değerlendirebileceği faktörler: yasal sorumluluk, idari yük, muhasebe gereksinimleri, vergi muamelesi, büyüme planları, müşteriler/sözleşmeler, finansman ve kişisel koşullar. Bir seçeneğin her zaman daha ucuz veya daha iyi olduğu söylenmez. D) COMPANIES HOUSE — Companies House, Birleşik Krallık limited company'lerini tescil eder; şirket bilgileri buraya bildirilir ve büyük bölümü kamuya açık sicilin parçası olur. Companies House ile HMRC farklı kuruluşlardır. Limited company kurmak, sürekli beyan yükümlülükleri doğurur. E) BUSINESS BANK ACCOUNT — Limited company finansları kişisel finanslardan ayrı tutulmalıdır; ayrı bir iş banka hesabı kullanmak bunu yapmanın en basit/yaygın yoludur. Sole trader'lar, kişisel hesaplarının işlemler için kullanılıp kullanılamayacağını belirlemek için bankalarının koşullarını kontrol etmelidir. Belirli bir banka önerilmez. F) MUHASEBECİ — Her işletmenin yasal olarak bir muhasebeci tutması gerekmez. Bir muhasebeci veya vergi temsilcisi; hesaplar, vergi beyannameleri ve uyumluluk konularında yardımcı olabilir. Muhasebeci kullanmak, sahibin/direktörün gerekli kayıtların/beyanların doğruluğuna ilişkin yasal sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. G) INVOICE — Bir faturada normalde bulunması gereken temel bilgiler: benzersiz fatura numarası, satıcı/işletme kimliği ve iletişim bilgileri, müşteri bilgileri, mal/hizmet açıklaması, tedarik/fatura tarihleri, ücret tutarı, toplam borç ve uygun olduğunda VAT bilgileri. Sole trader, limited company ve VAT faturalarının ek özel gereksinimleri vardır. Companies House tescil ücretleri değişebileceğinden burada sabit olarak belirtilmez. Vergi kuralları kişisel duruma göre değişebilir. Gerektiğinde HMRC veya yetkili bir vergi/muhasebe uzmanından destek alın.
18 Kasım 2025'ten beri Companies House kimlik doğrulaması yasal zorunluluktur. Yeni şirket kaydında her direktörün kişisel kodu istenir; mevcut direktörler kodu şirketin sonraki confirmation statement bildirimiyle verir. PSC (önemli kontrol sahibi kişi) olarak da rolünüz varsa bu rol için ayrıca bildirim gerekir. PSC'nin 14 günlük bildirim dönemi durumuna göre değişir; sicilden kendi tarihlerinizi kontrol edin.
Resmî kaynaklar
- GOV.UK – Set up a businesswww.gov.uk
İş kurma hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – Become a sole traderwww.gov.uk
Sole trader olma hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – Set up a limited companywww.gov.uk
Limited company kurma hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – Limited companieswww.gov.uk
Limited company'ler hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – Companies Housewww.gov.uk
Companies House hakkında resmî sayfa.
- GOV.UK – Company and accounting recordswww.gov.uk
Şirket ve muhasebe kayıtları hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – Invoices: what they must includewww.gov.uk
Faturaların içermesi gerekenler hakkında resmî GOV.UK sayfası.
- GOV.UK – when you need to verify your identity for companies housewww.gov.uk
İlgili kapsam, koşullar ve güncel uygulama ayrıntıları.
Genel bilgilendirme amaçlıdır. Kişisel hukuki, mali veya tıbbi danışmanlık yerine geçmez.